Dagje uit

Donderdag een dagje uit geweest. Onze 60+ kaartjes van de NS te gelde maken. ´s Morgens vlak na het per ongeluk allebei vroeg opstaan hebben we dat bedacht. Reisdoel? Vlug even iets zoeken op internet. Waar? Ik vond www.uitjes.nl.
Het werd niet de tentoonstelling over 1000 jaar buskruit in het Legermuseum in Delft, hoewel de vader van mijn lief beroepsmilitair was en ik daarvoor (af)gekeurd ben.

Het werd de tentoonstelling "De Verleiding" in het Museum voor Communicatie in den Haag, waar tegelijk ook de tentoonstellingen plaatsvonden: "ALLES WERKT! Contact in de jaren ´50 en ´60" en "We bellen! Overzicht van 125 jaar telefonie in Nederland".
We mochten pas na 09:00 uur reizen, dus we konden ons tamelijk rustig voorbreiden.
Bij onze eerste overstap lieten we de vervolgtrein maar gaan. Dat leek meer op een sardientjesinblikkerij dan op openbaar vervoer. Het betekende een keer extra overstappen en toch nog een eind staan, van Amersfoort tot Utrecht. In Utrecht kozen we een strategische positie, zodat we vóór de nieuwe instappers een door uitstappers verlaten zitplaats konden veroveren.

We hadden gezien dat we in de buurt van het Vredespaleis en het Panorama Mesdag moesten zijn. Toen we in de HTM-bus stapten wilde ik vragen waar we moesten uitstappen, terwijl de chauffeur vragend keek en ik hem de strippenkaart voorhield. "Vredespaleis", zei mijn lief en de chauffeur stempelde al. Bij het Vredespaleis was ik de weg kwijt. Ik kan anders uitstekend plattegronden lezen, maar nu was het net of alles in spiegelbeeld stond. Na een paar dwalingen kwamen we er toch.

Het overzicht van alle typen telefoons die uitgestald waren in het Museum voor Communicatie, van de eerste simpele toeters tot de hedendaagse mobieltjes, was vooral leuk door de oubollige teksten en plaatjes die er tussen geplaatst waren. En de gekke voorschriften uit oude telefooncellen hoe je moest telefoneren.

"De Verleiding" was een behoorlijk interactieve tentoonstelling. Je kunt het gevoel daarbij omschrijven met: "hmmmm". In alle nuances, wel te verstaan; met een golfje omhoog in het midden, tot vlak in een lager register.
Wat me daaruit het meest is bijgebleven, is een filmpje van een prachtige meid, die een fantastische bos haar met toewijding wast. Vervolgens knoopt ze er een hoofddoek omheen. Jammer voor iedereen op straat, prachtig voor haar geliefde…

In de tentoonstelling "Alles werkt" wordt een demonstratie gegeven van een handbediende telefooncentrale. Het eerste dat wordt verteld is, dat deze centrale een deel is van een centrale die van 1912 tot 1942 dienst gedaan heeft in Groningen. Het tweede, dat in 1962 het Groninger dorp Warffum als laatste op het automatische telefoonnet wordt aangesloten.
Laat ik daar nou bij geweest zijn! Ik werkte bij de Universiteit maar hielp in mijn vrije tijd meneer Branbergen. Die had een winkel in elektronicaonderdelen en verhuurde ook filmprojectoren. Het versjouwen van die loodzware projectoren was niet weggelegd voor één man van gemiddelde conditie. Regelmatig ging ik mee om projectoren te plaatsen of te halen bij zaaltjes in de omgeving. Meneer Branbergen zei altijd dat hij het gevoel had dat hij in de VW-bus met alleen een stuur op de weg zat. Daarvoor had hij een Bedford, met een neusje.
Voor het vertonen van de film van Louis van Gasteren bij het Grote Evenement was meneer Branbergen ingehuurd. Ik mocht mee.
In mijn (zeer vage) herinnering, hebben we die film geprojecteerd in een tent op een weiland.

Dat die gedemonstreerde handbediende centrale uit Groningen kwam, ontsloot nog andere vakjes in mijn geheugen. Ik had bij de Universiteit een oudere collega, die vertelde nog bij de PTT gewerkt te hebben. De nachtdienst in de telefooncentrale werd gedaan door mannen. Hij was een van die mannen en kende een heleboel anecdotes.
Een collega van hem moest een aantrekkelijk ogende dame doorverbinden in een telefooncel die hij kon zien. Hij maakte een afspraakje met haar en dat leidde tot een huwelijk.
Een ander wapenfeit was het volstrekt ongevraagd doorverbinden van bijvoorbeeld meneer Kat met mevrouw Muis.
Een andere hobby in de nachtdienst was het opzetten van een verbinding over grote afstanden. Je kon toen nog niet automatisch weet-ik-waarheen bellen. Jouw centrale vroeg een verbinding aan met verste centrale in de juiste richting, en die maakte dan de volgende verbinding. Zo sprak hij soms via vele buitenlanden met de collega die naast hem zat…

Het was prachtig weer, het leek helemaal niet op eind oktober. "Ik wil naar het Centrum", zei mijn lief. "Lopen?", vroeg ik. Lopen.
Kwamen we langs de ingang van Panorama Mesdag. We waren er eigenlijk al voorbij voordat we het merkten. We hadden het geen van beiden ooit gezien. Naar binnen dus.
In het eerste zaaltje werd mijn blik gevangen door een heidelandschap, dat veel leek op het Dwingelderveld, nu natuurmonument. Dit jaar waren gedichten van ons te zien in de tentoonstelling "Hutje op de hei" in het bezoekerscentrum, rond de schrijver Anne de Vries. Het schilderij is gemaakt door Sientje Mesdag-van Houten, de echtgenote van de Panorama-schilder H.W. Mesdag. Men kon mij niet vertellen waar dit schilderij gemaakt was: "Waarschijnlijk in Drenthe". Weten ze wel hoe groot Drenthe is?
Het zien van het onlangs gerestaureerde Panorama Mesdag is een belevenis die moeilijk in woorden te vatten is. Getallen zeggen alleen iets over de fysieke prestatie van de makers: een doek van 14 meter hoog en 120 meter in omtrek, geschilderd door 4 mensen in 4 maanden.
Maar het verbaast je dat de vogels zo stil in de lucht blijven hangen, omdat het verder allemaal zo levensecht overkomt! Als je dan ook nog virtueel hetzelfde panorama bekijkt in de huidige toestand, dan zou je dat beeld van vroeger weer tot leven willen brengen!

Na, vlak bij het Binnenhof, nog een Turkse pizza met kebab verslonden te hebben, hadden we onze portie wel gehad en stapten we weer in de trein naar huis.
Onze bagage: een heleboel herinneringen aan een mooie dag.

Update: Link naar gedichten Dwingelderveld aangepast; 18-10-2007

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

Een reactie op Dagje uit

  1. Marijke zegt:

    Dank voor dit mooie verslag. Nu kan ik in deze heerlijke dag nog meer visueel en anderszins beleven dan ik al deed..

    Jouw lief

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s